نوشت با آنهايى كه نزد شما هستند ، بنگريد . كسانى كه از پيروان عثمان و دوستداران او و اهل علاقه به وى هستند و آنهايى كه دربارهء فضايل و مناقب عثمان روايت نقل مىكنند . آنها را به خود و دستگاه حكومت خود نزديك سازيد و به آنان احترام بگذاريد و روايات آنها را براى من بفرستيد و نام آن راوى و نام پدر و قبيلهء او را هم براى من بنويسيد » . « 1 » فرهنگ استعمارى معاويه ! اين بخشنامه از سوى معاويه براى تمام عاملان و مزدورانش صادر و به همهء مردم ابلاغ شد . اكنون در نظر بگيريد كه در مملكت چه غوغا و جنبشى به منظور جعل روايات در فضايل عثمان و خاندان او يعنى بنى اميه ، به وجود مىآيد . فرصت طلبان و ناپاكان اجتماع در ساختن روايات ، با يكديگر مسابقه مىگذاشتند و هر يك سعى مىكرد آن گونه در ستايش از عثمان و خاندان بنى اميه مبالغه كند و در آن باره روايت از پيغمبر ! نقل نمايد كه ديگران از انجام آن عاجز باشند . اين روايات جعلى طبق دستور قبلى براى معاويه فرستاده مىشد و دستگاه تبليغاتى وى هم حد اكثر بهره‌بردارى از آن را انجام مىداد ، تا جايى كه ابن ابى الحديد مىنويسد : « رواياتى كه در فضايل عثمان و خاندان بنى اميه جعل شده بود ، به معلمان و مكتب‌داران سپردند و در برنامه‌هاى درسى فرهنگ آن روز آن‌ها را جاى دادند . آن‌ها هم از آن همه مجعولات فراوان به بچه‌ها و غلامانشان تعليم دادند به حدى كه آن روايات را نقل مىكردند و تعليم مىگرفتند ، همان‌گونه كه قرآن را فرا مىگرفتند ! و حتى آنها را به دختران و زنان و نوكران و خويشاوندان خود تعليم مىدادند و مدتها بر اين روش باقى بودند . . . » « 2 » آرى ، معاويه از اين راه فرهنگ كشور را در اختيار مىگيرد و با قرار دادن افكار و آراى خود ، اهداف و مقاصد خويش ، معرفى خود و خاندانش در برنامه‌هاى درسى پايگاه علمى كشور را هم از ارزش ساقط ساخته و به آن شبيخون زده و آن را هم مانند نيروهاى ديگر مملكت در خدمت به خويش استخدام مىكند ! و با اين ترتيب ، معاويه توانست خاندان بنى اميه را در نظر اكثريت اجتماع آن روز به صورت خاندانى با فضيلت معرفى كند كه از نظر اسلام و از زبان وحى يعنى پيغمبر ، مقدس و

--> ( 1 ) - ابن ابى الحديد ، شرح نهج البلاغه ، ج 11 ، ص 44 . ( 2 ) - ابن ابى الحديد ، شرح نهج البلاغه ، ج 11 ، ص 45 .